งีบหลับกลางวัน: เมื่อไหร่ที่ช่วยได้ และเมื่อไหร่ที่ส่งผลเสีย

ข้อมูลภายในที่รวบรวมโดยสมาคมการนอนหลับแห่งประเทศไทยเมื่อเดือนมิถุนายน 2569 ระบุว่า หนึ่งในสามของคนทำงานในกรุงเทพฯ งีบหลับช่วงกลางวันอย่างน้อยสัปดาห์ละสามครั้ง

แนวโน้มนี้ขยายตัวขึ้นเรื่อย ๆ เนื่องจากการเดินทางบนถนนสุขุมวิทใช้เวลานานขึ้น และการฝึกซ้อมมวยไทยตามยิมต่าง ๆ มักยืดเยื้อไปจนถึงช่วงหัวค่ำ ชาวกรุงที่ต้องรับมือทั้งงานกะยาวและภาระครอบครัวต่างรู้สึกอยากพักสักครู่ แต่หลายคนกลับพบว่าการงีบหลับที่ไม่ตรงเวลาทำให้รู้สึกอ่อนเพลียมากขึ้นในช่วงเที่ยงคืน

การพักสั้น ๆ ที่ช่วยฟื้นฟูร่างกาย

นักวิ่งที่เพิ่งออกกำลังกายรอบสวนลุมพินีมักนอนพักตามม้านั่งในร่มสัก 15 ถึง 20 นาที ก่อนกลับไปนั่งทำงานในย่านสีลมที่อยู่ใกล้เคียง โซนพักผ่อนแบบมีร่มเงาซึ่งกรุงเทพมหานครเพิ่งเปิดตัวในปี 2567 ที่ศูนย์ออกกำลังกายของสวนแห่งนี้ ได้รับความนิยมอย่างต่อเนื่องหลังจากคลาสออกกำลังกายกลุ่มช่วงเช้าเลิก เจ้าหน้าที่คลินิกการนอนหลับของโรงพยาบาลบำรุงราษฎร์ อินเตอร์เนชั่นแนล บนซอยสุขุมวิท 3 แนะนำให้ผู้ป่วยที่มีนัดนวดแผนไทยช่วงเช้าตรู่ จำกัดการงีบหลับไม่เกิน 25 นาที เพื่อไม่ให้กระทบกับช่วงเวลาที่ร่างกายหลั่งเมลาโทนินในเวลาประมาณ 22.00 น. ซึ่งเป็นสิ่งที่ผู้ใหญ่ส่วนใหญ่ต้องการ

ผลการสำรวจของกระทรวงสาธารณสุขในปี 2568 จากกลุ่มตัวอย่างชาวกรุงเทพฯ จำนวน 2,400 คน พบว่า คนทำงานที่งีบหลับระหว่าง 13.00 ถึง 15.00 น. เป็นเวลาไม่เกิน 30 นาที มีคะแนนทดสอบสมาธิช่วงบ่ายสูงกว่าผู้ที่ไม่ได้พักเลยถึง 14 เปอร์เซ็นต์ รายงานฉบับเดียวกันยังระบุว่า ผู้ที่จ่ายเงิน 300 บาทเพื่อใช้บริการห้องงีบหลับริมแม่น้ำเจ้าพระยาใกล้ท่าเรือโดยสารเป็นเวลา 20 นาที มีระดับคอร์ติซอลในช่วงเย็นต่ำกว่า ซึ่งวัดโดยห้องปฏิบัติการผู้ป่วยนอกของโรงพยาบาล

รูปแบบที่ให้ผลตรงกันข้าม

การงีบหลับนานเกิน 45 นาที หรืองีบหลังบ่ายสี่โมงกลับให้ผลในทางลบ บันทึกของคลินิกบำรุงราษฎร์แสดงให้เห็นว่าจำนวนผู้ป่วยที่บ่นว่านอนหลับยากขึ้นเพิ่มสูงถึง 22 เปอร์เซ็นต์ เมื่อพวกเขางีบนานเกินกว่าที่แนะนำ ส่วนผู้ที่งีบหลับในวันหยุดเพื่อชดเชยการนอนไม่พอในวันทำงาน มักต้องใช้เวลานานขึ้นอีกถึงหนึ่งชั่วโมงกว่าจะหลับในคืนวันอาทิตย์ ตามข้อมูลชุดเดียวกันของสมาคมการนอนหลับแห่งประเทศไทยในเดือนมิถุนายน 2569

คำแนะนำเชิงปฏิบัติได้แก่ การตั้งนาฬิกาปลุกโทรศัพท์ไว้ที่ 25 นาที เลือกห้องที่เย็นสบายและไม่ถูกแสงแดดโดยตรง และหลีกเลี่ยงคาเฟอีนภายในสามชั่วโมงก่อนงีบหลับ ผู้ที่อาศัยอยู่ใกล้แม่น้ำเจ้าพระยาสามารถทดลองงีบ 20 นาทีบนม้านั่งในร่มริมแม่น้ำก่อนตัดสินใจจ่ายเงินใช้บริการห้องงีบหลับ ส่วนใครที่มีอาการนอนไม่หลับตอนกลางคืนเรื้อรัง ควรนัดรับการประเมินที่โรงพยาบาลบำรุงราษฎร์ แทนที่จะปรับเวลางีบหลับเพียงอย่างเดียว